BAUCK, de eerste Friese vrijheidsstrijdster

Berltsum – Het theaterspektakel BAUCK! dat in 2017 in première gaat, gaat over de allereerste vrijheidsstrijdster BAUCK! (Bauck van Popma, later Van Hemmema).

 

Is het de tijdgeest, wie zal het zeggen, maar het verhaal staat niet op zichzelf. Het speelt zich af in hetzelfde tijdvak, het slotstuk van de Middeleeuwen, waarin ook Jeanne d’Arc in Frankrijk en Tjede Peckes in Ost-Friesland uit de schaduw treden. En hier en daar kruisen de histories elkaar ook nog.
Het verhaal over de vrijheidsstrijdster Bauck van Popma is echter lang weggestopt, vanwege het feit dat het een heldin betrof. Tot nu!
We hebben aan de eerste Shakespearre-vertaler van Nederland, Rinse Posthumus te danken (hij leefde in de negentiende eeuw) dat er voor het eerst de aandacht op Bauck werd gevestigd.
Weggestopt, maar in een gedicht toch verwoord. Daarvoor stond in historische stukken Bauck ‘bij wie we hier niet zullen stil staan’. Natuurlijk was er het ongemak over de rol van Doecke van Hemmema.
Een spontaan, vrijgevochten meisje was Bauck zeker, een echte eilander, Bauck van Popma, dochter van de Heer van Skylge. Maar de status van ongedwongen spring in het veld verandert totaal als haar vader wordt afgezet als Koning Edward het eiland verpatst aan Engeland.  Arend van Zevenbergen en Cornelis van Bergen zijn achtereenvolgens Heer van Skylge. De deal van fan Popma met de Engelse King Edward kan een streep door. En daarna komt de ware aard van Bauck al naar voren…
Deze historie, op Skylge en op het slot van Van Hemma, is de aanzet voor het theaterspektakel BAUCK! op locatie (Hemmemapark in Berltsum). Een nieuwe uitdaging ook voor het stichtingsbestuur van stichting Grut Hermana.
Lang hield Bauck stand in het kasteel Hemmema, op een moment dat Doecke als diplomaat onderweg was. Doecke toonde echter karakter tijdens het overleg met Albrecht van Saksen, die voor hem de sleutel had om Bauck weer vrij te laten.
Want zover kwam het, Bauck werd na een jacht van de vetkopers gevangen gezet, baarde notabene haar tweede kind in het gevang. In 1498 werd ze vrijgelaten al werd de Friese vrijheid daar duur mee betaald.
Vlak voor Bauck verspreidde zich in Europa het verhaal rond Jeanne d’ Arc. Zij ging in Frankrijk voorop in de stoet van de slappe Franse koning Karel VII om hem weer op de troon te krijgen in de War of the Roses, de rozenoorlog.
Na Bauck was de historie rond Tjede Peckes in Ost-Friesland van hetzelfde laken een pak. Zij leidde de stoet met het vaandel in de grote slag bij het Wremer om Ost-Friesland. Zij stierf als de 17-jarige vlaggendraagster.